1948-1970
Opbouw van het stelsel: de hoofdrol voor formele solidariteit
Formele solidariteit speelt een belangrijke rol in de troonredes van 1948 tot en met 1970. De troonredes kondigen diverse nieuwe regelingen aan en bestaande regelingen worden uitgebreid. Het gaat om regelingen die een uitkering bieden in geval van werkloosheid, ouderdom, ziektekosten, kinderen, armoede, zware geneeskundige risico’s en arbeidsongeschiktheid. Daarbij is ook aandacht voor bepaalde groepen, zoals zelfstandigen, bejaarden, gehandicapten en geestelijk zieken.
Maar ook in deze periode was al aandacht voor informele solidariteit en eigen verantwoordelijkheid. De troonrede uit 1960 laat dit goed zien: “Alle sectoren van het maatschappelijk leven hebben behoefte aan goed opgeleide mensen die in staat zijn eigen verantwoordelijkheid te dragen en die eerbied hebben voor de persoon en het belang van de ander. Het gehele beleid van de Regering blijft daarom gericht op een maatschappelijke en bestuurlijke orde die de mens in staat stelt zich zo goed mogelijk te ontplooien.”